ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಫೋಟೋ, ಅಂಕಗಳನ್ನು ಪೋಷಕರ ಅನುಮತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಕಟಿಸುವುದು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ: ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆಗೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿ ಕೋರಿ ಮನವಿ
📜 ಕಾನೂನು ಆಧಾರಗಳು: ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪು, DPDP Act 2023 ಮತ್ತು ಇತರೆ ಕಾಯ್ದೆಗಳು
ಮನವಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕೆಳಗಿನ ಕಾನೂನು ಆಧಾರಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ:
➤ ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 21 – ಖಾಸಗಿತನದ ಹಕ್ಕು (Right to Privacy)
➤ Hon'ble Supreme Court judgment in Justice K.S. Puttaswamy (Retd.) vs Union of India (2017) – ಖಾಸಗಿತನವನ್ನು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದ ತೀರ್ಪು
➤ THE DIGITAL PERSONAL DATA PROTECTION ACT, 2023 (DPDP Act) – ಡಿಜಿಟಲ್ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ
➤ ಮಕ್ಕಳ ನ್ಯಾಯ (ಮಕ್ಕಳ ಪೋಷಣೆ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ, 2015 (ಜುವೆನೈಲ್ ಜಸ್ಟಿಸ್ ಆಕ್ಟ್)
➤ ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನದಂಡಗಳು
“ಮಕ್ಕಳ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿ, ಫೋಟೋ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅಂಕಗಳು 'Personal Data' ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುತ್ತವೆ. DPDP Act 2023 ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 4, 6 ಮತ್ತು 9 ರ ಪ್ರಕಾರ, ಅನುಮತಿ (consent) ಸ್ಪಷ್ಟ, ಸ್ವತಂತ್ರ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ, ಮಾಹಿತಿಯುಕ್ತ ಮತ್ತು ನಿಸ್ಸಂದಿಗ್ಧವಾಗಿರಬೇಕು. ಮಕ್ಕಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪೋಷಕರ ದೃಢೀಕೃತ ಅನುಮತಿ (Verifiable Parental Consent) ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.”
⚠️ ಸಮಸ್ಯೆಯ ಗಂಭೀರತೆ: ಮಕ್ಕಳ ಆತ್ಮಗೌರವಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ
ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಹಿಂದಿನ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಹೀನಾಯವಾಗಿ ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ "ಈ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಸೇರುವ ಮೊದಲು ಕಡಿಮೆ ಅಂಕ ಪಡೆದಿದ್ದೆ", "ನಿರಾಶೆಯಾಗಿದ್ದೆ" ಎಂಬ ರೀತಿಯ ಬರಹಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಮಕ್ಕಳ ಆತ್ಮಗೌರವಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಮಕ್ಕಳು ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ, ಮುಜುಗರ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಅವಮಾನ ಹಾಗೂ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಹಿನ್ನಡೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. DPDP Act 2023 ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 9 ರ ಪ್ರಕಾರ, ಮಕ್ಕಳ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗೆ ಧಕ್ಕೆಯುಂಟುಮಾಡುವ, ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಅಥವಾ ಶೋಷಣಾತ್ಮಕ ಸ್ವರೂಪದ ಡೇಟಾ ಬಳಕೆಯನ್ನು ತಡೆಯಬೇಕು.
📋 DPDP Act 2023 ರ ಪ್ರಮುಖ ಸೆಕ್ಷನ್ಗಳು
- 🔹 Section 4: ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ದ ಉದ್ದೇಶ ಹಾಗೂ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅನುಮತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಸಂಸ್ಕರಿಸಬೇಕು.
- 🔹 Section 6: ಅನುಮತಿ (Consent) ಸ್ವತಂತ್ರ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ, ಮಾಹಿತಿಯುಕ್ತ, ಬೇಷರತ್ತಾದ ಮತ್ತು ನಿಸ್ಸಂದಿಗ್ಧವಾಗಿರಬೇಕು.
- 🔹 Section 9: ಮಕ್ಕಳ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಿಸುವಾಗ Data Fiduciary ಗಳು ವಿಶೇಷ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಪೋಷಕರ ದೃಢೀಕೃತ ಅನುಮತಿ (Verifiable Parental Consent) ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.
- 🔹 ಮಕ್ಕಳ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗೆ ಧಕ್ಕೆಯುಂಟುಮಾಡುವ, ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಅಥವಾ ಶೋಷಣಾತ್ಮಕ ಸ್ವರೂಪದ ಡೇಟಾ ಬಳಕೆ ತಡೆಯಬೇಕು.
⚖️ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪು: Justice K.S. Puttaswamy vs Union of India (2017)
ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 21 ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿತನದ ಹಕ್ಕು (Right to Privacy) ಒಂದು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕು ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ಈ ತೀರ್ಪಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಗೌರವ, ಖಾಸಗಿತನ ಹಾಗೂ ಮಾನಸಿಕ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಹಕ್ಕುಗಳು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತವೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಅವರ ಅಥವಾ ಪೋಷಕರ ಅನುಮತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಕಟಿಸುವುದು ಈ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಿನ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗಿದೆ.
📌 ಮನವಿಯಲ್ಲಿ ಕೋರಲಾದ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳು
ರಾಜ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ಶಾಲೆ, ಪಿಯು ಕಾಲೇಜು ಹಾಗೂ ಇತರೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಕೆಳಕಂಡಂತೆ ಸಮಗ್ರ ನಿರ್ದೇಶನ ಹೊರಡಿಸುವಂತೆ ಮನವಿಯಲ್ಲಿ ಆಗ್ರಹಿಸಲಾಗಿದೆ:
- ✅ ಸ್ಪಷ್ಟ ಲಿಖಿತ ಅನುಮತಿ ಕಡ್ಡಾಯ: ಯಾವುದೇ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ಫೋಟೋ, ವಿಡಿಯೋ, ಅಂಕಪಟ್ಟಿ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಾಧನೆ ಅಥವಾ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪ್ರಚಾರ/ಜಾಹೀರಾತು ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸುವ ಮೊದಲು ಪೋಷಕರ ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ಸ್ಪಷ್ಟ ಲಿಖಿತ ಅನುಮತಿ ಪಡೆಯಬೇಕು.
- ✅ ಆತ್ಮಗೌರವಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ತರದಂತೆ: ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ಆತ್ಮಗೌರವಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ಉಂಟುಮಾಡುವ ರೀತಿಯ ಹೋಲಿಕೆ, ಹಿಂದಿನ ಕಡಿಮೆ ಸಾಧನೆಯ ಉಲ್ಲೇಖ ಅಥವಾ ಮಾನಸಿಕ ಅವಮಾನ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಬರಹಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಬಾರದು.
- ✅ "Student Privacy & Consent Policy" ರೂಪಿಸಬೇಕು: ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಯೂ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಗೌಪ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಅನುಮತಿ ನೀತಿಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ವೆಬ್ಸೈಟ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಬೇಕು.
- ✅ ವಾಣಿಜ್ಯ ದುರುಪಯೋಗ ನಿಷೇಧ: ಯಾವುದೇ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ದುರುಪಯೋಗಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಾರದು.
- ✅ ಜಾಗೃತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು: ಮಕ್ಕಳ ಡೇಟಾ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿತನ ಕುರಿತಂತೆ ಶಾಲಾ ಆಡಳಿತಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿ ಹಾಗೂ ಜಾಗೃತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
- ✅ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗೆ ಇಲಾಖಾ ಕ್ರಮ: ಮೇಲ್ಕಂಡ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿ ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಇಲಾಖಾ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಕುರಿತು ಸೂಚನೆ ನೀಡಬೇಕು.
📢 ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣಾ ಆಯೋಗಕ್ಕೂ ಮನವಿ
ಈ ಮನವಿಯ ಪ್ರತಿಯನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣಾ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷರತಾ ಇಲಾಖೆಯ ಆಯುಕ್ತರಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಕ್ರಮಕ್ಕಾಗಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇಲಾಖೆಯು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಸೂಕ್ತ ಸುತ್ತೋಲೆ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗಸೂಚಿ ಹೊರಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಮನವಿಯಲ್ಲಿ ಕೋರಲಾಗಿದೆ.
🌐 ಮಕ್ಕಳ ಡಿಜಿಟಲ್ ಖಾಸಗಿತನದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ
ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಮಕ್ಕಳ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿಯು ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಅನುಚಿತವಾಗಿ ಬಳಸಿದರೆ, ಅದು ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲೆ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಮಾನಸಿಕ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಬೀರಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ, ಸೈಬರ್ ಬೆದರಿಕೆಗಳು, ಗುರುತಿನ ಕಳ್ಳತನ, ಮತ್ತು ಆನ್ಲೈನ್ ಕಿರುಕುಳ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಅಪಾಯಗಳಿಗೆ ಮಕ್ಕಳು ಗುರಿಯಾಗಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಮಕ್ಕಳ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಯ ನೈತಿಕ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಬಾಧ್ಯತೆಯಾಗಿದೆ.
ಸಾರಾಂಶ: ಮಕ್ಕಳ ಫೋಟೋ, ಅಂಕಗಳು, ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪೋಷಕರ ಪೂರ್ವಾನುಮತಿ ಪಡೆಯದೇ ಬ್ಯಾನರ್, ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸುವುದರ ವಿರುದ್ಧ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆಗೆ ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದೆ. DPDP Act 2023, ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಖಾಸಗಿತನ ತೀರ್ಪು (Puttaswamy Judgment), ಮಕ್ಕಳ ನ್ಯಾಯ ಕಾಯ್ದೆ (Juvenile Justice Act) ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಕಾನೂನು ಆಧಾರಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿ ಹೊರಡಿಸುವಂತೆ ಆಗ್ರಹಿಸಲಾಗಿದೆ. ಡಾ. ತಿಪ್ಪೇಸ್ವಾಮಿ ಕೆ.ಟಿ. ರವರು ಸಲ್ಲಿಸಿರುವ ಈ ಮನವಿಯನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣಾ ಆಯೋಗ ಮತ್ತು ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆಯ ಆಯುಕ್ತರಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಕ್ರಮಕ್ಕಾಗಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದೆ.

Post a Comment